• Οι βουλευτικές εκλογές στην Κύπρο από το 1960-2021

    Νεόφυτος Αριστοδήμου, Μιχάλης Μιχαηλίδης

    Απρίλιος 2026

  • Εισαγωγή:

    Καθώς πλησιάζουν οι βουλευτικές εκλογές του Μαΐου 2026, η Κύπρος μπαίνει σε εκείνη τη γνώριμη περίοδο όπου η δημόσια ζωή αποκτά έναν ιδιαίτερο παλμό. Κάθε εκλογική αναμέτρηση διεξάγεται σε διαφορετικό πλαίσιο, νέες συνθήκες, με παραδοσιακούς αλλά και νέους κομματικούς συνδυασμούς.

    ▸ Στο dedomenon.eu προσπαθούμε να εμπλουτίσουμε την εικόνα των εκλογικών διαδικασιών για τη Βουλή των Αντιπροσώπων μέσα από αριθμούς. Χρησιμοποιώντας διαχρονικά στοιχεία από τους ιστότοπους της Βουλής των Αντιπροσώπων και του Υπουργείου Εσωτερικών θέλουμε να κατανοήσουμε αλλαγές στην κυπριακή κοινωνία και την πολιτική σκηνή.

    ▸ Σε αυτή τη μελέτη εξετάζουμε ανάμεσα σε άλλα θέματα: πώς αλλάζει η συμμετοχή του εκλογικού σώματος στις διάφορες αναμετρήσεις, ο αριθμός των κομματικών σχηματισμών, και η σύνθεση της βουλής· πώς διακυμάνθηκε ο αριθμός των γυναικών που εκλέγηκαν, ποιος ήταν ο μακροβιότερος βουλευτής, και η εκπροσώπηση της ψήφου.

  • ▸ Μετά το 1981 παρατηρείται αύξηση των κομμάτων που λαμβάνουν μέρος στις εκλογές. Στις εκλογές του 1985 κατήλθαν μόνο 4 κόμματα, ενώ στις εκλογές του 2021 15 κομματικοί σχηματισμοί.

    ▸ Το ψηλότερο ποσοστό που καταγράφηκε από το 1981 ήταν 35,81% το 1991 (ΔΗΣΥ)

    ▸ Τα «παραδοσιακά» κόμματα (ΑΚΕΛ, ΔΗΚΟ, ΕΔΕΚ, ΔΗΣΥ) παρότι παραμένουν κυρίαρχα, διαχρονικά παρατηρείται η μείωση των ποσοστών τους από 99,71% το 1985 σε 68,12% το 2021.

    Οι μόνες εκλογές που κανένα κόμμα δεν συγκέντρωσε πάνω από 100 χιλ. ψήφους ήταν αυτές του 1981 και αυτές του 2021. Στις μεν πρώτες με μικρό εκλογικό σώμα (309 χιλ.) και μικρό αριθμό κομμάτων (7 σχηματισμοί), στις δε δεύτερες λόγω αποχής (191 χιλ.) και κατακερματισμού των ψήφων σε 15 κόμματα.

    Το 2017 αλλάζει ο εκλογικός νόμος: Η συμμετοχή στις εκλογές δεν είναι πλέον υποχρεωτική όπως ήταν από το 1960.

  • Συνολικά στη Βουλή εκπροσωπήθηκαν 17 κομματικοί σχηματισμοί, ενώ σε τρεις διαφορετικές βουλευτικές περιόδους έχουν εκλεγεί ανεξάρτητοι υποψήφιοι με πιο πρόσφατη την περίοδο 2011-16 (Ζαχαρίας Κουλίας)

    Το ΑΚΕΛ είναι το μόνο κόμμα που εκλέγει βουλευτές από την ίδρυση της Κυπριακής Δημοκρατίας μέχρι και σήμερα.

    Το Πατριωτικό μέτωπο εκπροσωπήθηκε με τον μεγαλύτερο αριθμό βουλευτών (30) σε οποιαδήποτε εκλογική αναμέτρηση.

    ΔΗΣΥ (3 φορές) και ΑΚΕΛ (1 φορά) εκπροσωπήθηκαν από 20 βουλευτές.

    10 κόμματα εκπροσωπήθηκαν μόνο μία φορά στη Βουλή (ΑΔΗΚ, Αλληλεγγύη, ΔΗΠΑ, ΕΔΗ, Ενιαίον, Κίνημα Ελευθέρων Δημοκρατών, ΝΕΟ, Πατριωτικό Μέτωπο, Προοδευτική Παράταξις, Συμμαχία Πολιτών)

    Ο μέγιστος αριθμός κομματικών συνασπισμών που εκπροσωπήθηκαν στην Βουλή ήταν 8 (τις περιόδους 2016-21 και 2001-2006).

    Ο ελάχιστος αριθμός κομμάτων που συμμετείχαν σε βουλευτική περίοδο ήταν 2 (το 1960, αμέσως μετά την ανεξαρτησία της Κύπρου). Μάλιστα η συγκεκριμένη Βουλή διήρκεσε για 10 χρόνια (1960-70).

    Συνολικά έχουν εκλεγεί 292 πρόσωπα στη Βουλή: οι 266 άντρες και μόλις οι 26 γυναίκες.

    Η πρώτη βουλεύτρια εξελέγη το 1981, η Ρήνα Κατσέλη στην επαρχία Κερύνειας με το ΔΗΚΟ, η οποία παρέμεινε σε τρεις βουλευτικές περιόδους.

    Το 2016-21 είχαν εκλεγεί οι περισσότερες γυναίκες: 10 (18%).Παρόλο που υπάρχει ανοδική τάση, οι γυναίκες ακόμα υποεκπροσωπούνται

    *Αφορά στους προέδρους όπως εκλέγηκαν στην αρχή της βουλευτικής περιόδου

    ▸ Στον πίνακα παραθέτουμε τα ονόματα των Προέδρων της Βουλής με βάση την αρχική εκλογή ανά βουλευτική περίοδο.

    ▸ Στις δώδεκα βουλευτικές περιόδους από το 1960, είχαμε 9 διαφορετικούς προέδρους της Βουλής.

    ▸ Από αυτούς οι 8 ήταν άντρες και η μία (η Πρόεδρος της παρούσας Βουλής, Αννίτα Δημητρίου) είναι γυναίκα.

    ▸ Πρόεδροι της Βουλής που προέρχονταν από τις τάξεις του ΔΗΚΟ εκλέγηκαν σε 4 βουλευτικές περιόδους.

    ▸ Τρεις από τους Προέδρους της Βουλής υπηρέτησαν και από το αξίωμα του Πρόεδρου της Δημοκρατίας.

    ▸ Σημειώνουμε ότι η Βουλευτική περίοδος 1970-1975 επεκτάθηκε μέχρι το Σεπτέμβριο του 1976, διάστημα κατά το οποίο Πρόεδρος της Βουλής ήταν ο Τάσσος Παπαδόπουλος.

    Ο «μακροβιότερος» βουλευτής ήταν ο Βάσος Λυσσαρίδης με 45 χρόνια και 8 βουλευτικές περιόδους.

    Στη δεύτερη θέση, οι Γιαννάκης Ομήρου και Νίκος Αναστασιάδης, αμφότεροι με 34 χρόνια και 7 βουλευτικές περιόδους.

    Τις πρώτες θέσεις κατέχουν αποκλειστικά άντρες. Σε ότι αφορά τις γυναίκες, έχουμε τετραπλή παρουσία από τις Ειρήνη Χαραλαμπίδου, Ελένη Μαύρου, Στέλλα Κυριακίδου και Ρήνα Κατσέλη με 3 βουλευτικές θητείες.

    Τα εκλογικά κέντρα ανά επαρχία παρουσιάζουν ελαφρές αυξομειώσεις από το 2001 και μετά και ήταν πάντα πάνω από 1200.

    Στην επαρχία Λευκωσίας λειτούργησαν διαχρονικά τα περισσότερα με μέγιστο αριθμό τα 424 το 2011.

    Αντίστοιχα στην επαρχία Κερύνειας λειτούργησαν τα λιγότερα με ελάχιστο αριθμό τα 83 στις εκλογικές αναμετρήσεις του 2006, 2016 και 2021.

    Πέντε βουλευτές εκλέγηκαν με 3 διαφορετικά κόμματα (ή ως ανεξάρτητοι). Από αυτούς 2 υπηρέτησαν και ως Πρόεδροι της Δημοκρατίας (Γλαύκος Κληρίδης και Τάσσος Παπαδόπουλος).

    Αντίστοιχα Πρόεδροι της Βουλής εκλέγηκαν οι Γλαύκος Κληρίδης και Δημήτρης Συλλούρης.

    22 άλλοι εκλέγηκαν με 2 διαφορετικούς σχηματισμούς.

    Με εξαίρεση την Αντρούλα Βασιλείου, οι υπόλοιποι 26 που εκλέγηκαν με πάνω από ένα κόμμα ήταν άντρες.

  • Από το 1981 το εκλογικό σώμα αυξάνεται και από τις 309 έφτασε τις 558 χιλ. το 2021 (+81%).

    Στο αντίστοιχο διάστημα παρατηρούμε την αύξηση του ποσοστού της αποχής με αποκορύφωμα τις εκλογές του 2021 στις οποίες συμμετείχαν μόνο το 66% των ψηφοφόρων.

    Σημειώνουμε ότι η αύξηση της αποχής παρατηρείται πριν από την αλλαγή της ψήφου σε μη υποχρεωτική το 2017.

    Ο μέγιστος αριθμός καταμετρηθέντων ψήφων καταγράφηκε το 2006 με 446 χιλ. Από τότε και παρά την αύξηση του εκλογικού σώματος, η συμμετοχή μειώθηκε.

  • Όροι και πηγές

    1. Στοιχεία αντλήθηκαν από τους ιστότοπους της Βουλής των Αντιπροσώπων (https://www.parliament.cy/el/general-information/%CE%B2%CE%BF%CF%85%CE%BB%CE%B5%CF%85%CF%84%CE%B9%CE%BA%CE%AD%CF%82-%CE%B5%CE%BA%CE%BB%CE%BF%CE%B3%CE%AD%CF%82) και του Υπουργείου Εσωτερικών (https://results.elections.moi.gov.cy/)

    2. Η περίοδος που καλύπτει η μελέτη αφορά στα έτη 1960-2021, εκτός όπου αναφέρεται κάτι διαφορετικό.

    3. Παρότι εκλογές γίνονται από το 1960, κάποια στοιχεία υπάρχουν σε ηλεκτρονική μορφή μόνο μετά το 1981 ή το 2001. Οι πληροφορίες παρουσιάζονται ανάλογα με την διαθεσιμότητα.

    4. Τα στοιχεία αφορούν μόνο την Κυπριακή Δημοκρατία και συγκεκριμένα τις βουλευτικές εκλογές της ελληνοκυπριακής κοινότητας.

    5. Οι ονομασίες κομμάτων ή και υποψηφίων κάποιες φορές αλλάζουν ανά εκλογική αναμέτρηση. Για ευκολία κρατάμε μία ονομασία. Μερικά παραδείγματα:

    i. Αντί του ΚΙΣΟΣ, κρατήσαμε ΕΔΕΚ

    ii. Αντί του Συνασπισμός ΔΗΣΥ – Φιλελευθέρων, κρατήσαμε το ΔΗΣΥ

    iii. Αντί του Λέανδρος Β. Ζαχαριάδης, κρατήσαμε το Λέανδρος Ζαχαριάδης

    iv. Αντί του Γιαννάκης Μάτσης, κρατήσαμε το Ιωάννης Μάτσης

    Σκοπός μας είναι η στατιστική αποτίμηση των εκλογικών αναμετρήσεων. Έχοντας αυτό κατά νου, παρακολουθούμε μόνο τα αρχικά αποτελέσματα σε επίπεδο εκλεγμένων βουλευτών/τριών και όχι τυχών αλλαγές ή επαναληπτικές εκλογές που έγιναν κατά τη διάρκεια της εκλογικής περιόδου. Αυτό επηρεάζει σε κάποιες περιπτώσεις εκτός από το όνομα του βουλευτή και το φύλο.

  • Εσύ το γνώριζες;

    Ερωτήσεις για τα ιστορικά δεδομένα των βουλευτικών εκλογών